Μετά τη μελωδική ανάλυση του Χιτζάζ από τους συναδέλφους του συγκροτήματος «Δρόμος» σκέφτηκα ότι καλό θα ήταν να γίνει κάτι ανάλογο και για τους κιθαρίστες. Πριν προχωρήσουμε θα πρέπει να ξεκαθαρίσουμε ορισμένα πράγματα.

Στην ουσία, όταν μιλάμε για αρμονική ανάλυση ενός δρόμου, μιλάμε για δύο ασύμβατες μεταξύ τους έννοιες. Οι λαϊκοί δρόμοι είναι στην ουσία μια «μετάλλαξη» των μακάμ, τα οποία δημιουργήθηκαν για να εξυπηρετήσουν ένα μουσικό σύστημα καθαρά μονοφωνικό. Η κάθετη εναρμόνιση λοιπόν σε μια τέτοια κλίμακα παρουσιάζει ορισμένα θεωρητικά αδιέξοδα, μιας και εφαρμόζουμε κανόνες της ευρωπαϊκής μουσικής (που υποστηρίζει την πολυφωνία) σε τροπικές κλίμακες(που υποστηρίζουν τη μονοφωνία). Όλα αυτά βέβαια είναι καθαρά θεωρητικά γιατί πρακτικό πρόβλημα ποτέ δεν υπήρχε.

Όπως σε όλα νομίζω, η θεωρία ακολουθεί και προσπαθεί να εξηγήσει την πράξη. Αυτό θα προσπαθήσουμε να κάνουμε και εμείς. Έχουμε και λέμε λοιπόν:
Για να κατανοήσουμε καλύτερα τους λαϊκούς δρόμους, θα πρέπει να δανειστούμε από τη μουσική παράδοση των λαών της Ανατολικής Μεσογείου (προς αποφυγή παρεξηγήσεων, εκεί εντάσσω και τον τόπο μου) τους όρους τετράχορδο και πεντάχορδο καθώς και τις έννοιες συνημμένο και διαζευγμένο. Αυτό το κάνουμε για να είναι οι δρόμοι πιο ευκολομνημόνευτοι (αλλιώς είναι να θυμάσαι π.χ. 7 νούμερα στη σειρά λέγοντάς τα ένα-ένα και αλλιώς να τα λες ανά ομάδες, όπως λ.χ. ένα τηλεφωνικό νούμερο)

Επίσης η χρήση των τετραχόρδων και των πενταχόρδων μάς δίνει ένα εργαλείο επιπλέον για να λύσουμε ορισμένα θεωρητικά αδιέξοδα όπως θα δούμε στην πορεία. Τα τετράχορδα και τα πεντάχορδα είναι τα εξής:

Τετράχορδα

Πεντάχορδα

Όλοι οι λαϊκοί δρόμοι αποτελούνται από συνδυασμούς των παραπάνω. Οι συνδυασμοί μπορεί να είναι είτε τετράχορδο και πεντάχορδο ή το ανάποδο και τότε είναι αναγκαστικά συνημμένα, δηλαδή η τελευταία νότα του πρώτου τετραχόρδου ή πενταχόρδου είναι η πρώτη του επόμενου π.χ.


είτε δύο τετράχορδα διαζευγμένα, δηλαδή ανάμεσα στην τελευταία νότα του πρώτου τετραχόρδου και την πρώτη του δεύτερου μεσολαβεί ένας τόνος. Π.χ.


Το είδος του δρόμου δηλαδή εάν είναι ματζόρε ή μινόρε καθορίζεται από το είδος του πρώτου τετραχόρδου ή πεντάχορδου. Ας δούμε πιο συγκεκριμένα τον Χιτζάζ. Η δομή του είναι τετράχορδο Χιτζάζ και πεντάχορδο μινόρε.


Εάν εφαρμόσουμε τώρα τον κανόνα της ευρωπαϊκής μουσικής για το σχηματισμό συγχορδιών, προκύπτουν οι εξής συγχορδίες: