Το πιο δημιουργικό κίνητρο είναι η ζοχάδα!

Ο Πάρης Μήτσου είναι παραγωγός ραδιοφώνου, ιδιοκτήτης της δισκογραφικής εταιρίας «Δίκτυο» και φοροτεχνικός. Όπως δηλώνει ο ίδιος, το τελευταίο είναι το επάγγελμά του, ενώ το ραδιόφωνο και η δισκογραφία είναι το χόμπι του. Η συνέντευξη μαζί του ήταν εύκολη όσο μια φιλική συζήτηση. Πρώτο, γιατί ο Πάρης είναι κατά κάποιον τρόπο συνάδελφος, αφού και δυο μας κάνουμε μουσική εκπομπή στον ίδιο ραδιοφωνικό σταθμό. Δεύτερο, γιατί συνηθίζει να απαντάει χωρίς υπεκφυγές ή πολυλογίες ακριβώς σε αυτό που τον ρωτάς.

Πάρη, πώς βρέθηκες μπλεγμένος στη δισκογραφία;
Η ιστορία της δισκογραφίας για μένα ξεκίνησε το 1996, όταν έκανα μια συμπαραγωγή, το «Αιολία» του Μιχάλη Νικολούδη και έναν δίσκο οργανικό του Γιώργου Μαγκλάρα. Τότε ήταν σε έξαρση το έθνικ κίνημα. Ξεκινήσαμε και κάναμε εκείνη την παραγωγή, εντελώς ανεξάρτητη παραγωγή που πήγε πάρα πολύ καλά. Ειδικά το «Αιολία» έχει πουλήσει πάνω από 30.000 δίσκους. Μετά σταμάτησα τις παραγωγές για μερικά χρόνια, για επαγγελματικούς λόγους καθώς έπρεπε να «στρώσω» τα δικά μου...

Και επανήρθες...
Ο παιδικός μου φίλος, ο Βαγγέλης Κορακάκης, ήρθε μια μέρα στο γραφείο ζοχαδιασμένος και μου λέει:
- «Έχω ένα δισκάκι. Θες να το βγάλεις»;
- «Θέλω» του λέω.
- «Γιατί θέλεις;» με ρωτάει ο «αιώνιος» Βαγγέλης.
- «Γιατί ζοχαδιάζομαι με αυτά που ακούω» του απαντάω.
Κι από τότε λέω ότι το δημιουργικότερο κίνητρο στην εποχή μας, ειδικά στο χώρο της δισκογραφίας, είναι η ζοχάδα.

Φτάνει μόνο η ζοχάδα;
Θέλει πολύ κόπο. Αν πεις ότι έχεις μια δισκογραφική εταιρία στην οποία βάζεις την προσωπική σου δουλειά, το προσωπικό σου μεράκι, χάνοντας ατελείωτο χρόνο απ' τις ελεύθερες ώρες σου, αν κάνεις αυτό που γουστάρεις, τότε ναι, γίνεται... Μη αποσκοπώντας βέβαια στη μεγιστοποίηση του κέρδους, γιατί αν αυτός είναι ο βασικός σου στόχος, τότε πια γίνεσαι όμοιος με τις μεγάλες δισκογραφικές εταιρίες.

Η δισκογραφική σου εταιρία, το «Δίκτυο», είναι εντελώς ανεξάρτητη ή σχετίζεται με τις μεγάλες εταιρίες;
Ανεξάρτητη βέβαια. Η μόνη σχέση είναι ότι συνεργάζομαι υποχρεωτικά με κάποια απ' τις μεγάλες εταιρίες για να κάνω τη διανομή. Από αυτό το λόγο, επειδή δηλαδή όλες οι μικρές εταιρίες αναγκάζονται να πάνε σε μεγάλες για να τους κάνουν τη διανομή, οι μεγάλες δισκογραφικές έχουν έναν επιπλέον τρόπο να κερδοσκοπούν. Αν λάβεις υπόψη σου ότι στην Ελλάδα δεν υπάρχουν πάνω από 50-60 δισκάδικα και το 35-40% των δίσκων πουλιέται μόνο από μια αλυσίδα, αντιλαμβάνεσαι ότι τα πράγματα είναι πάρα πολύ εύκολα για τους μεγάλους, βγάζουν εύκολα χρήματα.

Είναι κάτι αντίστοιχο με αυτό που γίνεται στον Τύπο, όπου η διανομή γίνεται ουσιαστικά από δυο εταιρίες;
Είναι σχεδόν το ίδιο πράγμα.

Τα ποσοστά που πληρώνεται για τη διανομή δίσκων είναι τα ίδια με τον Τύπο;
Όχι, είναι λίγο χαμηλότερα, αλλά καθόλου ευκαταφρόνητα. Τα νούμερα στην πιάτσα ξεκινούν από 18% και έχω ακούσει μέχρι 26%... Όπου σε πιάσουν! Επί του τζίρου μιλάμε πάντα. Συν 19% ΦΠΑ. Κι επιπλέον βάζουν και ένα 6% για «έξοδα συσκευασίας», κάτι που δεν έχω ακόμη καταλάβει τι είναι! Και βέβαια σου δίνουν τα χρήματά σου τρεις μήνες μετά την πώληση, αφού κάνουν εκκαθάριση κλπ.

Αν κρίνω από τη δουλειά σου σαν παραγωγός ραδιοφώνου, το μεράκι σου είναι το λαϊκό τραγούδι.
Βέβαια. Κι αυτό δεν προέκυψε ξαφνικά. Από μικρός άκουγα λαϊκά. Είμαι από τη Νέα Ιωνία του Βόλου, οπότε καταλαβαίνεις, Μικρά Ασία...

Αυτό το μεράκι πώς σου βγαίνει στην παραγωγή;
Ξεκίνησε όπως σου είπα από ζοχάδα κι επεκτάθηκε σαν χόμπι σε συνδυασμό με το ραδιόφωνο. Στη δικιά μου εταιρία τα λαϊκά τραγούδια έχουν ιδιαίτερη σημασία, με ενδιαφέρουν άμεσα.

Στην παραγωγή στοχεύεις μόνο στο λαϊκό ή πλατύτερα;
Όταν έρχεται κάποιος και μου δίνει να καταλάβω ότι αυτό που κάνει το γουστάρει, αυτό για μένα είναι βασικό. Τώρα τελευταία ήρθε μια κυρία από την Κόνιτσα που θέλει να κάνει ένα CD με μοιρολόγια, όπου θα τραγουδάει αυτή και η μάνα της. Μου έβαλε ν' ακούσω ένα δείγμα κι έπαθα πλάκα, παρόλο που δεν τα καταλαβαίνω ιδιαίτερα μιας και δεν έχω τέτοιες καταβολές. Συμφωνήσαμε να βγάλουμε έναν δίσκο. Πριν λίγο καιρό βγάλαμε ένα CD από το «Απτάλικο». Πείσαμε τον Τόλη Χάρμα να 'ρθει να τραγουδήσει. Είχε να τραγουδήσει σε δίσκο 42 χρόνια! Υπάρχουν ένα σωρό άνθρωποι άστεγοι.

Ακούει ο κόσμος λαϊκό τραγούδι;
Ακούει. Να σου δώσω ένα παράδειγμα. Ο Πάνος Γεραμάνης ξεκίνησε μια εκπομπή εντελώς πειραματικά στις αρχές του '90, πρώτα στον «902» και μετά στο Δεύτερο και έφτασε μέχρι το 2005. Πριν λίγο καιρό «έφυγε» ο Πάνος και έγινε τόσο μεγάλος ντόρος που αναγκάστηκαν όλα τα μέσα, ραδιόφωνα και τηλεοράσεις, ν' ασχοληθούν. Ο ντόρος λοιπόν αυτός δεν ήταν ανεξήγητος. Υπάρχει πολύς κόσμος που αγαπάει το λαϊκό τραγούδι, υπάρχει πολύς κόσμος που του λείπει το λαϊκό τραγούδι.

Στη σύγχρονη δισκογραφική παραγωγή δεν ακούμε λαϊκό τραγούδι ή -τέλος πάντων- ακούμε ελάχιστα. Υπάρχει λαϊκό τραγούδι που δε φτάνει στην παραγωγή ή δε γράφεται πλέον;
Γράφονται λαϊκά τραγούδια. Ένα ποσοστό 20-30% αξίζει. Από αυτά πολύ λίγα θα μπουν σε μια κασέτα, σε ένα CD για να τα πάει ο δημιουργός να τα δείξει. Ελάχιστα από αυτά θα δεχτούν σε κάποια εταιρία να τ' ακούσουν και ...απειροελάχιστα θα βγουν. Αυτά τα δυο-τρία που θα βγουν, θα τα θάψουν οι ίδιες οι εταιρίες, δηλαδή δε θα φτάσουν ποτέ στα ΜΜΕ κλπ. Απόδειξη ότι στα ραδιόφωνα δεν παίζεται τίποτα. Στο λέω υπεύθυνα και στο υπογράφω ότι η τηλεόραση είναι πολύ πιο εύκολη γι' αυτά τα τραγούδια απ' ό,τι το ραδιόφωνο. Στο ραδιόφωνο υπάρχει «συρματόπλεγμα», δεν περνάς με τίποτα!

Κουμάντο οι εταιρίες;
Εντελώς! Είδα με τα μάτια μου τεράστια ταμπέλα σε ραδιοφωνικό στούντιο που έλεγε: «Προσοχή! Οι αποκλειστικότητες είναι υποχρεωτικές»! Σε δυο ώρες εκπομπή -το ξέρεις και συ καλά- θα παίξεις 20 με 25 τραγούδια. Από αυτά τα 10-12 είναι υποχρεωτικά - οι αποκλειστικότητες που λέγαμε. Βάλε και 5-6 που -πάλι υποχρεωτικά- πρέπει να παίξεις γιατί αφορούν κάποιες -ας πούμε- μουσικές σκηνές που διαφημίζονται, είναι χορηγοί κλπ., τι σου μένει; Τρία-τέσσερα τραγούδια. Ε τότε δεν κάνεις εκπομπή, δεν είσαι παραγωγός, είσαι διεκπεραιωτής! Αν πάλι προσπαθήσεις ν' απεξαρτοποιηθείς από αυτά, τότε δε σε θέλουν.

Στον «902» που «παίζουμε» εμείς, βάζουμε λαϊκά και δε μας «χώνεται» κανείς...
Εμείς είμαστε άλλο ανέκδοτο... Κοίτα τώρα τι σημαίνει κουμάντο από εταιρίες, πώς διαμορφώνουν τις καταστάσεις και πόσο πλαστά είναι τα πράγματα: η ακροαματικότητα των μουσικών εκπομπών του 902 είναι ...μηδέν!!! Πώς γίνεται αυτό; Ο «902» κατατάσσεται στους ενημερωτικούς σταθμούς. Σαν μουσικό σταθμό δεν τον μετράνε. Όταν παίζει μουσική, δε μετριέται η ακροαματικότητά του. Άρα, όταν εγώ κι εσύ κάνουμε εκπομπές, θεωρητικά δε μας ακούει κανείς! Τα τηλέφωνα που μας στέλνουν, τα email, όλα είναι ανύπαρκτα! Κατά συνέπεια και τα λαϊκά που παίζουμε δεν προσμετρούνται στους υπολογισμούς τους...

Τι παραγωγές έχει κάνει μέχρι τώρα η εταιρία σου;
Η «Δίκτυο» έχει βγάλει 20 CD. Πρώτο ήταν η «Κρύπτη» του Βαγγέλη Κορακάκη. Μετά είχα την τιμή και τη χαρά να συνεργαστώ με το Νίκο Μαμαγκάκη σε δυο δουλειές. Μετά ακολούθησαν γρήγορα κι άλλες δουλειές και φτάσαμε, όπως σου είπα, αισίως τα 20 CD.

Παρατηρώ στις δουλειές σου μια καλή ποιότητα και σε ζητήματα πέρα απ' τη δημιουργία, όπως για παράδειγμα ο πολύ καλός ήχος στο δίσκο των «Ραστ». Συμμετέχεις σ' αυτές τις διαδικασίες της παραγωγής;
Η συγκεκριμένη δουλειά των «Ραστ» έφτασε στα χέρια μου τελειωμένη κατά 90%. Ξέρω ότι τα παιδιά έφαγαν πάρα πολλές ώρες στο στούντιο και τις μίξεις και τις ενορχηστρώσεις τις έκαναν οι ίδιοι. Αυτή η δουλειά είναι συμπαραγωγή δική μου και του Γιώργου Χατζηγιάννη, του ιδιοκτήτη του «Χαμάμ». Έχω κάνει κι άλλη συμπαραγωγή στο ζωντανό απ' το «Απτάλικο» με τον ιδιοκτήτη, το Μιχάλη Τσαντηράκη. Μ' αυτές τις συνεργασίες και το κόστος μοιράζεται, και η διάθεση γίνεται ευκολότερη και χρησιμοποιούμε τα μαγαζιά στις ηχογραφήσεις.